Wereldwijd zijn miljoenen kinderen (veel) te zwaar. In Nederland heeft één op de zeven kinderen overgewicht. Vaak worden moeders hierop aangekeken. “Ik kreeg opmerkingen dat mijn kinderen wel flink aan de maat waren… Dat is confronterend. Ik ben tenslotte degene die ze te eten geeft.”

Uit onderzoek van het CBS blijkt dat overgewicht vaker voorkomt bij kinderen van wie de ouders of verzorgers ook dik zijn. Maar de oorzaak ligt iets ingewikkelder dan dat te zwaar zijn ‘gewoon’ van generatie op generatie overgaat. Bij overgewicht spelen namelijk veel factoren mee: van genetische aanleg en een traag werkende schildklier, tot omgevingsfactoren en slaapproblemen. Overgewicht aanpakken is desondanks eenvoudig: minder en anders eten en meer bewegen.

Linda Krijger (38) dacht altijd dat genetische aanleg de oorzaak was van het overgewicht van haar en haar zoon (14) en dochter (11). Linda: “Mijn hele familie heeft een maatje meer. Ik hield mezelf voor dat we er niks aan konden doen en dat het wel meeviel. Dat mijn kinderen steeds molliger werden, zag ik natuurlijk wel. Ik kreeg ook opmerkingen van andere moeders, dat ze wel flink aan de maat waren… Dat doet pijn. En het is confronterend. Ik ben tenslotte degene die ze te eten geeft.”

Ook Maaike (35) schreef het overgewicht van haar dochter liever toe aan genetische aanleg dan aan haar eigen gedrag. Tot ze een brief kreeg van de GGD en zich realiseerde dat er iets moest veranderen. Maaike: “Mijn dochter lust, eet en proeft alles. Dat is fijn, maar het heeft een keerzijde. Toen Ellen vier was, schoot haar groeicurve verticaal omhoog. Ik heb allerlei redenen bedacht: de overstap naar de basisschool, gevoelige darmen… Maar feit was dat ze ineens té snel ging groeien. Steeds vaker kregen we reacties uit de omgeving. Mensen vroegen me wat ik haar te eten gaf. Zulke opmerkingen steken. Het is echt niet zo dat hier dagelijks de frietpan op tafel staat. Ik kook heel gewoon aardappelen, vlees en groente. Ellen heeft de bouw van haar vader: kort en stevig. Daar kan ze niks aan doen. Althans, dat hield ik mezelf voor. Toen die brief van de GGD kwam over Ellens gewicht, kon ik er niet meer omheen. Ze was toen zes jaar en woog 33 kilo.”

 Het is menselijk om je ogen te sluiten voor het overgewicht van je kinderen. Het is een gevoelig onderwerp en vaak komen de kilo’s er ongemerkt bij; je kind is niet van de ene op de andere dag te dik. Daarbij is onze leefomgeving de afgelopen decennia steeds ‘obesogener’ geworden, dat wil zeggen dat onze omgeving stimuleert om te veel en ongezond te eten. Denk aan de overvolle snoepschappen in de supermarkten, de vele reclames voor fastfood, het snackaanbod bij benzinestations en bij kassa’s van allerhande winkels. Ongezond eten wordt overal aangeboden. Het is de norm geworden.

Wat het nog lastiger maakt, is dat het vaak lastig te zien is welke producten nu gezond zijn en welke niet of minder. Ook producten met veel suiker en vet worden aangeprezen als gezond en verantwoord. Neem tussendoortjes voor kinderen. Zogenaamd verantwoorde yoghurtfruitkoekjes – favoriet tussendoortje voor op school – leveren per pakje maar liefst 150 kilocalorieën, 3,5 gram vet en 14 gram suiker. Ook hartige sultana’s lijken een gezonde snack, maar verschillen maar weinig van chips met 180 kilocalorieën, 5,5 gram vet en 28 gram suiker per pakje. Wat is er gebeurd met de good old Maria biscuitjes (25 kilocalorieën, 1 gram vet en 1 gram suiker)? En zelfs als je etiketten leest, is het nog lastig. Want voedselproducenten gebruiken allerlei ingewikkelde namen voor suiker, zoals dextrose, vruchtenconcentraat, glucosefructosestroop, maisstroop enzovoort. Dus zelfs als je denkt dat je goed bezig bent, geef je je kind al snel (veel) te veel calorieën. Daarbij komt dat nee zeggen tegen kinderen best lastig kan zijn…

Tekst Anne Bakker | Beeld Shutterstock

Lees het hele verhaal in Fabulous Mama editie 3-2020. Koop hem in de winkel of bestel deze: hier

Wil je op de hoogte blijven van de leukste artikelen en toffe winacties? Volg Fabulous Mama magazine op Instagram, Facebook en meld je aan voor onze tweewekelijkse nieuwsbrief.